HASTA HAKLARI UYGULAMALARI HAKKINDA HEKİM GÖRÜŞLERİ ANKETİ SONUÇLARI

 

 

İzmir Hasta Hakları İl Koordinatörlüğü tarafından, Hasta Hakları ve Uygulamaları hakkında Hekim görüşlerini almak amacı ile proje hazırlanmış olup, İzmir’de aktif olarak hizmet veren Hasta Hakları Birimlerine gönderilen ve hasta hakları birim sorumluları tarafından düzenlenen anketlere 24 hastaneden toplam 1796 hekim katılmıştır.

 

Anket üç bölümden oluşmuş olup; I. Bölümde cinsiyet, yaş, branş ve fiili hizmet yılı sorulmuştur. II. Bölümde hekimlerin hasta hakları konusundaki düşünceleri, hasta hakları konusundaki tutumları, iletişim ve Empati, hasta sorumlulukları konusundaki düşünceleri ve hasta olarak düşünceleri sorulmuştur. III. Bölümde ise, Hasta Hakları ve Uygulamaları konusunda hekim görüş ve önerileri yer almıştır.

 

Anketler SPSS Veri Analiz Programında değerlendirilmiş olup, raporu aşağıda sunulmuştur.

 

I. BÖLÜM

 

CİNSİYET

 

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %62’si (1114 kişi) Erkek, %38’i (682 kişi) Kadındır.

  

YAŞ

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %1.9’u (35 kişi) 25 ve altı yaş grubundan, %20.4’ü (367 kişi) 26-30 yaş grubundan, %15’i (269 kişi) 31-35 yaş grubundan, %22’si (396 kişi) 36-40 yaş grubundan, %40.6’sı (729 kişi) 41 ve üzeri yaş grubundandır.

 

BRANŞ

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden % 20.7’si (372 kişi) Pratisyen Hekim, %21.8’i (391 kişi) Asistan Hekim, % 57.5’i ( 1033 kişi) Uzman Hekim olarak görev yapmakta olduğunu ifade etmiştir.

 

HİZMET YILI

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %21’i (378 kişi) 1-5 yıl, %13.8’i (248 kişi) 6-10 yıl, %20.3’ü (365 kişi) 11-15 yıl, %44.8’i (805 kişi) 16 yıl ve üzeri fiilen hekim olarak hizmet verdiğini ifade etmiştir.

 

II. BÖLÜM

 

A. Hasta Hakları Konusundaki Hekim Düşünceleri

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %89.9’u (1614 kişi) hastaların sahip olduğu haklar konusunda bilgileri olduğunu, %10.1’i (182 kişi) hastaların  sahip olduğu haklar konusunda bilgileri olmadığını ifade etmiştir.

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %92.8’i (1667 kişi) hasta haklarının olması gerektiğine inandığını, %7’si (126 kişi) hasta haklarının olması gerektiğine inanmadığını ifade etmiştir. %0.2’si (3 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %44.3’ü (796 kişi) hasta hakları uygulamalarının hekim haklarına engel olduğunu, %55’i (987 kişi) hasta hakları uygulamalarının hekim haklarına engel olmadığını ifade etmiştir. %0.7’si (13 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %47.3’ü (849 kişi) hasta hakları uygulamalarının hekim çalışmalarını zorlaştırdığını, %52.3’ü (940 kişi) hasta hakları uygulamalarının hekim çalışmalarını zorlaştırmadığını ifade etmiştir. %0.4’ü (7 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %38.5’i (691 kişi) hasta hakları uygulamalarının hekim motivasyonunu olumsuz yönde etkilediğini, %61.1’i (1098 kişi) hasta hakları uygulamalarının hekim motivasyonunu olumsuz yönde etkilemediğini ifade etmiştir. %0.4’ü (7 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

B. Hasta Hakları Konusundaki Hekim Tutumları

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %89.2’si (1602 kişi) hastalarının haklarına saygılı davrandıkları düşüncesinde olduğunu, %10.4’ü (187 kişi) hastalarının haklarına zaman zaman saygılı davranamadığını ifade etmiştir. %0.4’ü (7 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %45.8’i (822 kişi) hastalarının haklarını zaman zaman istemeyerek ihlal ettiklerini düşündüğünü, %53.4’ü (959 kişi) hastalarının haklarını hiçbir zaman ihlal etmediklerini  ifade etmiştir. %0.8’i (15 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %90.9’u (1632 kişi) hastalarının insani değerlerine saygı göstermeye çalıştığını, %8.9’u (160 kişi) hastalarının insani değerlerine zaman zaman saygı gösteremediğini  ifade etmiştir. %0.2’si (4 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %96’sı (1724 kişi) hastalarına şartların elverdiği ölçüde tıbbi özen göstermeye çalıştığını, %4’ü (72 kişi) hastalarına şartların uygunsuzluğu nedeni ile tıbbi özen gösteremediğini  ifade etmiştir.

 

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %77’si (1383 kişi) hastalarına kendilerini tanıttığını, %23’ü (413 kişi) hastalar tarafından zaten tanındıkları için  kendilerini tanıtmaya gerek duymadığını  ifade etmiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %87.8’i (1576 kişi) hastalarını yeterince bilgilendirdiğini, %12’si (216 kişi) hastalarını yeterince bilgilendiremediğini  ifade etmiştir. %0.2’si (4 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %92.9’u (1657 kişi) herhangi bir tıbbi girişim öncesi hastalarının onayını aldığını, %6.7’si (131 kişi) ) herhangi bir tıbbi girişim öncesi hastalarının onayını almadığını  ifade etmiştir. %0.4’ü (8 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %92’si (1658 kişi) hastalarının mahremiyetine saygı göstermeye çalıştığını, %7.8’i (135 kişi) şartların uygunsuzluğu nedeni ile istemeyerek hastalarının mahremiyetine saygı gösteremediğini ifade etmiştir. %0.2’si (3 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 C. iletişim ve Empati

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %61.7’si (1109 kişi) hastaları ile iletişim kurma konusunda zaman zaman güçlükler yaşadığını, %38’i (682 kişi) hastaları ile iletişim kurma konusunda hiçbir zaman güçlük yaşamadığını ifade etmiştir. %0.3’ü (5 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %81.7’si (1468 kişi) hastaları ile Empati kurduğunu, %18.1’i (325 kişi) hastaları ile Empati kuramadığını  ifade etmiştir. %0.2’si (3 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

  

D. Hasta Sorumlulukları Konusundaki Hekim Düşünceleri

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %81.8’i (1469 kişi) hastaların sorumlulukları olması gerektiğine inandığını, %18.1’i (325 kişi) hastaların sorumlulukları olması gerektiğini düşünmediğini ifade etmiştir. %0.1’i (2 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %33.1’i (594 kişi) hastaların sorumluluklarına uygun davrandığını, %65.9’u (1183 kişi) hastaların sorumluluklarına uygun davranmadığını ifade etmiştir. %1’i (19 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %36.8’i (661 kişi) hastaların sağlıkları ile ilgili hekim önerilerine uyduğunu, %61.4’ü (1108 kişi) hastaların sağlıkları ile ilgili hekim önerilerine uymadığını  ifade etmiştir. %1.8’i (27 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %31’i (557 kişi) hastalarının sağlık durumları ile ilgili yeterli bilgi verdiğini, %68.4’ü (1228 kişi) hastalarının sağlık durumları ile ilgili yeterli bilgi vermediğini ifade etmiştir. %0.6’sı (11 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %30.8’i (554 kişi) hastalarının hastane kurallarına uyduğunu, %68.3’ü (1227 kişi) hastalarının hastane kurallarına uymadığını ifade etmiştir. %0.9’u (15 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %39.7’si (710 kişi) hastalarının tanı ve tedavi sürecinde yeterli işbirliği gösterdiğini, %59.3’ü (1068 kişi) hastalarının tanı ve tedavi sürecinde yeterli işbirliği göstermediğini ifade etmiştir. %1’i (18 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

  

E. Hasta Olarak  Hekim Düşünceleri

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %44.9’u (807 kişi) hasta olduklarında kendi haklarının ihlal edildiğini, %54.4’ü (977 kişi) hasta olduklarında kendi haklarının ihlal edilmediğini ifade etmiştir. %0.7’si (12 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 

            Ankete katılan toplam 1796 hekimden %75.6’sı (1352 kişi) hasta haklarının aynı zamanda kendi hakları olduğunu düşündüğünü, %24’ü (436 kişi) hasta haklarının aynı zamanda kendi hakları olduğunu düşünmediğini ifade etmiştir. %0.4’ü (8 kişi) ise bu konuda fikir beyan etmemiştir.

 

 III. BÖLÜM

  

HASTA HAKLARI ve UYGULAMALARI İLE İLGİLİ HEKİM GÖRÜŞ ve ÖNERİLERİ

 

Görüş 1. Hastalar genel olarak kendi hak ve sorumlulukları konusunda yeterli bilgiye sahip değildir.     ( %89.9)

 

Öneri 1. Hastalar kendi hak ve sorumlulukları konusunda bilgilendirilmelidir.

 

·         Hasta ve hasta yakınları bilgilendirme toplantıları,

·         Broşür ve Afişler,

·         Basın aracılığı ile ( Reklam Filmleri, Gazete ve Dergi) eğitimler,

·         Hastanelerde bekleme salonlarında konu ile ilgili çekilmiş kısa eğitim filmlerinin televizyon aracılığı ile gösterimi,

·         Hastane kurallarının açık ve anlaşılabilir bir şekilde hastaların görebileceği alanlara panolar halinde asılması.

 

Görüş 2. Sağlık Personeli Hasta Hak ve  Sorumlulukları, Hasta Hakları ve Uygulamaları konusunda yeterli bilgiye sahip değildir. (%11.2)

 

Öneri 2. Sağlık Personeli Hasta Hak ve  Sorumlulukları, Hasta Hakları ve Uygulamaları konusunda eğitilmelidir. Tüm yöneticilerin ve çalışanların bu eğitimlere katılımı sağlanmalıdır.

 

Görüş 3. Sağlık Sistemi tam olarak çalışanları ve hastaları memnun edecek işlerliğe sahip değildir. Pek çok sorun sistemden kaynaklanmaktadır. Dolayısı ile Hekim-Hasta karşı karşıya kalmak durumundadır. (%79.9)

 

Öneri 3. Sağlık Sistemindeki sorunlar tespit edilmeli ve ivedi olarak çözüm yolları bulunmalı ve uygulanmalıdır.

 

Görüş 4. Hasta ve hasta yakınlarının sağlık çalışanlarına saygısız ve ön yargılı davrandığı gözlemlenmiştir. (%89.7)

 

Öneri 4. Sağlık çalışanlarına karşı varolan bu haksız ve olumsuz ön yargıyı yok edebilmek ve önlemek için basın uyarılmalıdır. Varolan olumsuz önyargıları olumlu hale getirilmesi konusunda işbirliğine gidilmelidir.

 

Görüş 5. Hasta Hakları Birim çalışanlarının yeterliği, yetki ve sorumluluklarının farkındalığı konusunda olumsuz düşünceler mevcuttur. (%69.8)

 

Öneri 5. Hasta Hakları Birim çalışanları objektif, yeterli ve donanımlı kişiler olmalıdır. Sınırlarını ve sorumluluklarını bilerek davranmalıdır. Konuda uzman olacak kadar eğitilmelidir.

 

Görüş 6. Yöneticiler zaman zaman hekimlere objektif olarak davranmamaktadır. (%48.7)

 

Öneri 6. Tüm yöneticilerin hekim ve sağlık personeline karşı eşit mesafede ve objektif davranması konusunda çalışmalar yapılmalıdır.

 

Görüş 7. Hasta Hakları zaten vardır. Ancak İnsan Hakları kapsamında olmalıdır. (%78.6)

 

Öneri 7. Hekim Hakları göz ardı edilmemelidir. Tek taraflı hak ön plana çıkarılmamalıdır.Tüm insanların hasta olsun olmasın hakları vardır ve birbirlerine saygılı olabilmeleri için gerekli ortam ve şartlar yaratılmalıdır.

 

Görüş 8. Hekim başına düşen hasta sayısı olması gerekenin çok üstündedir. Dolayısı ile hekim ve tüm sağlık çalışanlarının iş yükü ve çalışma şartları oldukça ağırdır. (%98.5)

 

Öneri 8. Poliklinik hasta sayıları sınırlandırılmalıdır. Hekim başına düşen hasta sayısı, hekimi hastaların hakkını ihlal etmeye zorlamayacak  şekilde ayarlanmalıdır. Hiçbir hekim günümüz çalışma şartlarında bir hastaya ayırmak zorunda kaldığı sınırlı sürede hastayı memnun edemez. Dolayısı ile istemeyerek  hasta hak ihlali kaçınılmaz görünüyor.

 

Görüş 9. Sağlık personeli hasta iken kendi çalıştığı kurumda hasta muamelesi göremiyor, hasta iken bile nöbet tutuyor ve çalıştırılıyor. (%88.9)

 

Öneri 9. Sağlık personelinin de hasta olduğunda haklarının korunması ve iyileşene kadar çalışmak zorunda bırakılmaması gerekir.

 

Görüş 10. Hasta Hakları ve Uygulamalarını destekliyoruz ve yeterli buluyoruz. (%4.1)

 

Öneri 10. Hasta Hakları Uygulamaları ile ilgili çalışmaların gelişerek devamını diliyoruz.

 

Başa Dön